Zarządzanie najmem8 min

Pralka i lodówka w wynajmowanym mieszkaniu — kto płaci

Artykuł opracowano z wykorzystaniem narzędzi sztucznej inteligencji.

Wiadomość brzmi krótko: pralka nie wiruje, proszę o serwis. Odpowiedź bywa równie krótka: drobne naprawy są po stronie najemcy. Oba zdania brzmią pewnie i oba mijają się z przepisem. Ustawa o ochronie praw lokatorów wymienia baterię, umywalkę i „kuchnię", a nie wymienia pralki ani lodówki wolnostojącej. Po tym tekście wiadomo, czego katalog nie rozstrzyga, kiedy przyczyna przesuwa rachunek i co zapisać, zanim diagnoza serwisu stanie się drugim sporem.

Katalog ustawy milczy o pralce

Ogólny podział napraw — art. 6a i 6b ustawy o ochronie praw lokatorów, drobne nakłady z art. 662 i 681 Kodeksu cywilnego, furtka art. 6f przy mieszkaniu prywatnym — jest w tekście o tym, kto płaci za naprawę w wynajmowanym mieszkaniu. Tu zostaje tylko to, czego tamten katalog nie domyka.

Art. 6b ust. 2 pkt 4 obciąża najemcę naprawą i konserwacją, łącznie z wymianą, między innymi trzonów kuchennych, kuchni i grzejników wody przepływowej, podgrzewaczy wody oraz urządzeń sanitarnych, w które lokal jest wyposażony. Kuchnia w tym przepisie to urządzenie do gotowania, nie pomieszczenie i nie lodówka. Pralki, zmywarki wolnostojącej i lodówki na tej liście nie ma. Art. 681 Kodeksu cywilnego też podaje przykłady, nie cennik: drobne naprawy instalacji i urządzeń, które dają światło, ogrzewanie oraz dopływ i odpływ wody. Pralka do tej listy nie wchodzi tylko dlatego, że stoi przy wodzie.

Skrót „wszystko, co w kuchni, robi najemca" jest więc zdaniem z ogłoszenia, nie z ustawy. Przy zwykłym najmie prywatnym wynajmujący (właściciel) utrzymuje lokal w stanie przydatnym do umówionego użytku. Najemca ponosi nakłady połączone ze zwykłym używaniem. Sprzęt, który właściciel wstawił do mieszkania, żeby dało się w nim mieszkać, nie staje się „drobnym nakładem" w dniu, w którym padnie silnik.

Przyczyna usterki przesuwa rachunek

Nazwa urządzenia mówi, że ustawa nie przypisała go z góry najemcy. Przyczyna mówi, kto ostatecznie pokrywa koszt, gdy coś zepsuło się „nie samo".

Co się stało Kto zwykle płaci Dlaczego
Zatkany filtr, brak czyszczenia szuflady na proszek, odkamienianie, które umowa zrzuca na użytkownika najemca to konserwacja ze zwykłego używania, nie awaria sprzętu
Zużyte łożyska albo sprężarka w sprzęcie, który ma już swoje lata, bez śladu złego używania wynajmujący zużycie rzeczy, którą oddał do używania
Moneta, guzik albo resztka tkaniny w pompie, widoczne w opisie serwisu najemca przyczyna w używaniu, nie w wieku urządzenia
Wyłamane drzwiczki, pęknięta półka po uderzeniu, ślady zalania od góry przez najemcę najemca szkoda z jego działania
Przepięcie, którego najemca nie spowodował nie najemca z automatu wina nie wynika z samego faktu, że sprzęt stał w jego mieszkaniu; zostaje polisa
Wymiana urządzenia, które doszło do końca życia wynajmujący, o ile umowa nie stanowi inaczej nowy sprzęt to nie „drobna naprawa"

Uwaga: tabela opisuje typowy spór o sprzęt wolnostojący, który właściciel oddał razem z lokalem. Nie jest cennikiem i nie zastępuje umowy. Przy najmie okazjonalnym zgłoszonym do urzędu skarbowego oraz przy najmie instytucjonalnym katalog art. 6b w ogóle nie wchodzi — o tym niżej.

Dwa scenariusze tej samej pralki, która przestała wirować, rozjeżdżają się właśnie tutaj. Serwis pisze, że łożyska są wytarte po latach pracy: rachunek zostaje przy właścicielu, bo oddał rzecz zużytą, a nie zepsutą przez najemcę. Serwis pisze, że w pompie jest moneta i nieczyszczony filtr: koszt idzie za przyczyną, czyli za używaniem. Bez tego zdania na papierze zostaje kłótnia o to, „kto co słyszał".

Diagnoza, zanim wiadomo, czyja to wina

Najczęstszy impas nie jest naprawą. Jest wizytą, która ma dopiero powiedzieć, co się zepsuło. Ustawa nie mówi, kto płaci za dojazd, zanim przyczyna jest znana. Kto w tym miejscu zgaduje, ten później kłóci się o fakturę, której nikt nie chciał przyjąć.

Da się to zapisać bez udawania, że przepis już to rozstrzygnął. Sensowny układ wygląda tak: diagnozę zleca wynajmujący, bo to jego sprzęt i jego rachunek u serwisu; pisemny opis przyczyny decyduje, kto ostatecznie pokrywa koszt wizyty i naprawy; jeśli serwis nie potrafi wskazać przyczyny, koszt nie przechodzi sam na najemcę. Odwrotny skrót — „najemca płaci za każde wezwanie, a potem się zobaczy" — zrzuca na niego ryzyko, którego ustawa na niego nie położyła.

To nie jest zgoda na to, żeby najemca sam wzywał pierwszy lepszy serwis i przysyłał fakturę do potrącenia z czynszu. Kiedy naprawa zlecona przez najemcę w ogóle nadaje się do zwrotu, opisuje art. 663 Kodeksu cywilnego w tekście o zwrocie kosztów naprawy zleconej przez najemcę. Przy AGD ten sam błąd wygląda prosto: najemca wymienia pompę, zanim właściciel zobaczy sprzęt, a potem nie ma czego oglądać.

Rękojmia zostaje przy tym, kto sprzęt kupił

Art. 556 Kodeksu cywilnego mówi, że sprzedawca odpowiada względem kupującego, jeżeli rzecz ma wadę. Kupującym jest ten, kto nabył pralkę, zwykle wynajmujący. Najemca stroną tej sprzedaży nie jest. Reklamację składa właściciel, na dowód zakupu, który ma u siebie. Wysłanie najemcy do sklepu z ustnym poleceniem „niech Pan to załatwi" kończy się tym, że sklep odmawia, a sprzęt dalej stoi.

Art. 568 § 1 tego samego kodeksu (tekst jednolity Dz.U. z 2026 r. poz. 795) wiąże odpowiedzialność sprzedawcy z wadą fizyczną stwierdzoną przed upływem dwóch lat od wydania rzeczy kupującemu. Przy nieruchomości jest pięć lat; pralki to nie dotyczy. Dwuletni termin liczy się od zakupu, nie od dnia, w którym najemca dostał klucze. Sprzęt kupiony kilka lat temu tej rękojmi już nie ma, choć najem trwa dopiero od kilku miesięcy.

Gwarancja producenta jest osobna od rękojmi i żyje tyle, ile jest w karcie. Uprawnionym z karty bywa kupujący, nie każdorazowy użytkownik mieszkania. Numer seryjny i data zakupu w protokole skracają szukanie tej karty w dniu awarii.

Przepięcie, którego najemca nie spowodował, nie staje się jego szkodą tylko dlatego, że gniazdko jest w wynajętym lokalu. Czy polisa w ogóle obejmuje sprzęt właściciela od przepięcia, to pytanie do zakresu ubezpieczenia, nie do art. 6b. Zakres polisy przy wynajmie jest w tekście o ubezpieczeniu mieszkania na wynajem.

Przy okazjonalnym katalogu po prostu nie ma

Art. 19e wyłącza przy najmie okazjonalnym stosowanie ustawy, z kilkoma wyjątkami. Art. 6a–6f w tych wyjątkach nie ma. Wyłączenie działa, gdy właściciel zgłosił umowę naczelnikowi urzędu skarbowego tak, jak wymaga art. 19b ust. 1. Bez zgłoszenia nie korzystasz z tego wyłączenia — i nie korzystasz też z uproszczonej drogi opróżnienia lokalu. Konstrukcję samej umowy opisuje przewodnik o najmie okazjonalnym.

Przy najmie instytucjonalnym art. 19j wymienia przepisy ustawy, które się stosuje. Art. 6a–6e znów nie wchodzą. Zostaje Kodeks: wynajmujący utrzymuje rzecz w stanie przydatnym do umówionego użytku, najemca ponosi drobne nakłady ze zwykłego używania. Pralki ten podział nadal nie nazywa. Jak umowa milczy, spór wraca do słowa „drobne".

Dlatego zdanie „ustawa i tak każe najemcy naprawić pralkę" przy tych dwóch formach jest nieprawdą z dwóch stron. Przy zgłoszonym okazjonalnym i przy instytucjonalnym katalogu art. 6b nie ma. Przy zwykłym najmie katalog jest, ale pralki na nim nie ma.

Co wpisać, zanim sprzęt stanie

Protokół, który przy sporze działa, nie kończy się na „pralka: jest". Art. 6c każe przed wydaniem lokalu spisać stan techniczny i stopień zużycia instalacji oraz urządzeń — przy zwykłym najmie, do którego ten artykuł wchodzi. Przy okazjonalnym i instytucjonalnym art. 6c nie włącza się sam, ale protokół zdawczo-odbiorczy i tak rozstrzyga, czy rysa na drzwiczkach i hałas bębna były w dniu kluczy. Wpisuj markę, model, rok albo datę zakupu, jeśli ją znasz, numer seryjny, czy sprzęt działa, i numery zdjęć. „Stan dobry" bez zdjęcia jest opinią.

W umowie, albo w załączniku, rozdziel trzy rzeczy, których ludzie zlewają w jedno zdanie: konserwację (filtry, czyszczenie, odkamienianie), naprawę awarii i wymianę urządzenia, które doszło do końca życia. Osobno zapisz, kto zleca diagnozę i że pisemna przyczyna decyduje o koszcie. Zapis „najemca pokrywa całe AGD" przy umowie, w której wynajmujący działa jako przedsiębiorca, a najemca jest konsumentem, wpada w test art. 385¹ Kodeksu cywilnego. Przy najmie dwóch osób prywatnych ten test nie włącza się sam. Zostaje art. 6f — można umówić się inaczej niż katalog, ale nie da się udawać, że katalog wymienił sprzęt, którego nie wymienił.

Podsumowanie

  • Art. 6b wymienia kuchnię jako urządzenie do gotowania i urządzenia sanitarne. Pralki, lodówki i zmywarki wolnostojącej na tej liście nie ma.
  • O koszcie decyduje przyczyna: konserwacja i złe używanie idą za najemcą, zużycie wiekiem i wada bez jego winy zostają przy wynajmującym.
  • Ustawa nie mówi, kto płaci za diagnozę, zanim przyczyna jest znana. To trzeba zapisać; inaczej faktura za dojazd jest drugim sporem.
  • Rękojmię i gwarancję realizuje kupujący, zwykle właściciel. Wada fizyczna stwierdzona przed upływem dwóch lat od wydania rzeczy kupującemu — art. 568 § 1 KC.
  • Przy zgłoszonym najmie okazjonalnym (art. 19e) i przy najmie instytucjonalnym (art. 19j) katalog art. 6b nie działa. Podział AGD musi być w umowie.

Ustal podział AGD w umowie z Rent Standard

Spór o pralkę zaczyna się w dniu, w którym w protokole jest tylko słowo „jest", a w umowie nie ma zdania o diagnozie. Rent Standard składa umowę i protokół zdawczo-odbiorczy ze zdjęciami w jednym miejscu, więc marka, numer i stan sprzętu nie giną w wiadomości. Przy awarii zostaje dokument, od którego da się zacząć, a nie domysł, kto co widział.

Sprawdź, jak działa Rent Standard


Artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W indywidualnych sprawach oraz w celu weryfikacji aktualnego stanu prawnego skonsultuj się z prawnikiem lub doradcą.